Geboren: 21 mei 1888(Oelegem)

Overleden: 20 januari 1948(Turnhout)

In onze Bibliotheek: "Jozef Simons"door Marcel Verheecke

Situering: Poëzie; Proza; Vlaamse Beweging

Biografie: Jozef Simons werd geboren te Oelegem in 1888 als zoon van de gemeentesecretaris. Zijn vader was tevens koster-orgelist. Hij volgde de lagere school bij "de zusters" in zijn dorp. Zijn middelbare studies deed hij van 1900 tot 1907 aan het Klein Seminarie te Hoogstraten. Vervolgens ging hij handelswetenschappen studeren aan het Sint-Ignatiusinstituut te Antwerpen en kunstgeschiedenis te Leuven. Na zijn huwelijk vestigde hij zich te Schilde. Deze schrijver krijgt in de litteraire geschiedschrijving zelden de zelfs bescheiden plaats die hem toekomt. En nochtans was deze auteur meer dan een heimatschrijver en de dichter van "Kempenland". Hij is vooral bekend om zijn roman uit 1927 "Eer Vlaanderen vergaat". Dit werk beklemtoont de verscheurdheid van de schrijver en getuigt van een onthutsende historische geladenheid. Jozef Simons neemt met deze roman een heel eigen plaats in in de Vlaamse letterkunde. Het boek is een relevant document waarin gesteld wordt dat het activisme (d.i. het collaboreren in Vlaanderen tijdens de eerste wereldoorlog met het doel het bekomen van een onafhankelijk Vlaanderen) de wieg is van de zelfstandigheidsgedachte in Vlaanderen. Zelf volgde Jozef Simons, die kanonnier was aan het Ijzerfront, in de leiding van de geheime Frontbeweging Joris van Severen op. In het boek geeft hij in de persoon van de hoofdfiguur zijn radicale visie gestalte : het uur van Vlaanderen zou aan het front slaan indien de Vlaamsgezinden een macht zouden organiseren om de activisten te steunen. Om deze revolutionaire droom te begrijpen, moet men zich inleven in de ellendige situatie van de Vlaamse soldaten aan het front en het verzet tegen de Belgische machthebbers dat hieruit voortvloeide. Anderzijds bleef de schrijver de nuchtere Kempenaar die het gevaar van dergelijke onderneming besefte. In die zin is "Eer Vlaanderen vergaat" dan ook het bewijsstuk voor de verscheurdheid, zelfs gespletenheid, van de schrijver en voor de eeuwige en thans nog voortdurende verdeeldheid tussen gematigden en radicalen in de Vlaamse beweging. Het is in ieder geval een werk dat door elke rechtgeaarde Vlaming, van welke strekking ook, zou moeten gelezen zijn. Jozef Simons werd, na een tijdlang (van 1909 tot 1923, onderbroken door de eerste wereldoorlog) huisleraar bij een adellijke familie te zijn geweest, beambte bij de Boerenbond (van 1923 tot 1932). Ondertussen was hij in 1909 licentiaat in de handelswetenschappen geworden en in 1927 licentiaat in de oudheidkunde en de kunstgeschiedenis. Hij kwam tenslotte in het uitgeversbedrijf te Turnhout terecht. Jozef Simons is ook bekend om de teksten die hij schreef voor de liederen van Lodewijk De Vocht, Flor Peeters en Armand Preud'homme. "Kempenland" en "Als moeder zong" zijn hier een paar prachtige voorbeelden van. Jozef Simons was gekend als een eenvoudige, gemoedelijke en innemend man die alle uiterlijk vertoon schuwde.Zijn werk kan aanzien worden als en artistiek volwaardige uiting van de bewustwording van een volk. Hij overleed te Turnhout op 20 januari 1948. Bij zijn begrafenis zei Eerw. Pater Van Mierlo : "Het was een voorrecht met hem vriendschap te mogen sluiten en zijn vriendschap te mogen genieten". In 1949 kreeg hij een monument te Turnhout. Te zijner ere werden nog gedenkplaten onthuld te Oelegem (1949) en Turnhout (1963).